Na een uitgebreide introductie op de roman 'Het leven van Aesopus', deelt prof. dr. Christian Laes van de Universiteit van Manchester, ook verbonden aan de Universiteit Antwerpen, in deze bonusaflevering nog meer verhalen uit dat prachtige werk met ons! Shownotes 📱 Volg Oudheid op Instagram 📮 Stuur een mail ([email protected]) 🎧 Luister hie…

Met prof. dr. Christian Laes van de Universiteit van Manchester, ook verbonden aan de Universiteit Antwerpen, gaan we in deze aflevering uitgebreid kijken naar een roman uit de Oudheid: naar 'Het leven van Aesopus'! Wat is dit voor werk; een roman uit de Oudheid? Wanneer is het geschreven en door wie? Welke wereld en perspectieven toont het werk on…

Het is bijna 5 december: tijd dus om met dr. Rutger Kramer van de Universiteit Utrecht uitgebreid te gaan kijken naar... Nicolaas van Myra! We verkennen met Rutger wat we wel en niet weten over de bisschop van Myra die in de late 3e en vroege 4e eeuw leefde, maar ook van de verhalen die over hem gingen op het moment dat hij Sint Nicolaas werd. Op f…

In deze bonusaflevering leest en bespreekt dr. Leanne Jansen van de Rijksuniversiteit Groningen uitgebreid een passage met ons uit het werk van Appianus: een speech van Hortensia op het Forum Romanum in Rome! We gaan terug naar 43 v. Chr. met Appianus, waarin Hortensia het woord neemt in een passage waarin een groep vrouwen in opstand komt tegen ee…

We gaan met dr. Leanne Jansen van de Rijksuniversiteit Groningen naar de 2de eeuw na Christus: we gaan de (Romeinse) wereld rond met Appianus van Alexandrië! Een Griekse intellectueel, een schrijver, een advocaat die in Rome een lange geschiedenis schreef van het Romeinse Rijk. Maar wat weten we over Appianus? Is hij wellicht ondergewaardeerd als g…

Met dr. Pieter Houten gaan we kijken naar Spanje en Portugal in de IJzertijd én in de Romeinse tijd! Naast een uitgebreid historisch overzicht zullen we met name spreken over het onderzoek van Pieter naar de latinisering van het Iberisch Schiereiland. Welke talen werden er voor de komst van de Romeinen en, eerder al, Grieken bijvoorbeeld gesproken …

In de tweede aflevering van de tweede editie van 'Oudheid Café' onderzoeken dr. Hugo Koning (Universiteit Leiden) en presentator Timo Epping twee fascinerende figuren oud de Griekse mythologie: Prometheus en Pandora. De één was een Titaan die voor de mensheid het vuur stal; de ander, de eerste vrouw ter wereld, teisterde diezelfde mensheid met elle…

In de tweede editie van 'Oudheid Café' onderzoeken dr. Hugo Koning (Universiteit Leiden) en presentator Timo Epping twee fascinerende figuren uit de Griekse mythologie: Prometheus en Pandora. De één was een Titaan die voor de mensheid het vuur stal; de ander, de eerste vrouw ter wereld, teisterde diezelfde mensheid met ellende waaraan niemand kan o…

Het verhaal over de opkomst van geld gaat verder: dr. Elon Heijmans van de Universiteit van Amsterdam neemt ons in dit tweede deel mee naar zijn eigen onderzoek! In dat onderzoek probeert Elon de ontwikkeling van geld in bredere zin te begrijpen. Wanneer zien we nou 'geld' opkomen en in welke vorm en eenheden? En welke impact heeft dat op de samenl…

Met dr. Elon Heijmans van de Universiteit van Amsterdam gaan we kijken naar geld... naar de opkomst van geld in het Mediterrane gebied van het eerste millennium voor onze jaartelling! Maar wat is 'geld' eigenlijk? En hebben we het met de opkomst van geld ook over muntgeld, waarbij we nadrukkelijk naar het jaar 630 voor onze jaartelling naar Lydië m…

In de tweede aflevering van een tweeluik met dr. Ben Haring van de Universiteit Leiden over schriftsoorten in het oude Egypte gaan we de diepte in: hoe kunnen we die schriftsoorten eigenlijk lezen? En hoe werkt dat in de praktijk, met name het hiërogliefenschrift? Waar komen die tekens vandaan en hoeveel zijn het er eigenlijk? Wie schreven er... en…

Hiërogliefen, hiëratisch, demotisch: schriftsoorten uit het oude Egypte die nog altijd enorm tot de verbeelding spreken! Met name die zo beroemde hiërogliefen staan voor veel mensen bij uitstek (letterlijk) 'symbool' voor het zo fascinerende verre verleden van Egypte. Maar wat zijn het eigenlijk voor symbolen? Kunnen we ze lezen en begrijpen? Hoe i…

Waar is de massa in de Oudheid... en wie zijn het? Professor dr. Daniëlle Slootjes van de Universiteit van Amsterdam doet al tien jaar onderzoek naar een hele grote groep mensen in Romeinse steden die in de bronnen nou juist zo onzichtbaar zijn. Hoe kunnen we de mensen die op de tribunes zaten bij gladiatorenspelen, die langs de kant stonden bij pr…

Met dr. Milinda Hoo van de Universiteit Utrecht kijken we naar Centraal Azië in de Oudheid en in deze tweede aflevering zoomen we in op een unieke archeologische site: de stad die we kennen onder de moderne naam Ai Khanum! Dat is toch die 'Griekse' stad in Afghanistan? Of ligt dat anders? Milinda laat ons uitgebreid kennismaken met Ai Khanum, maar …

In deze aflevering gaan we met dr. Milinda Hoo van de Universiteit Utrecht naar Centraal Azië in de Oudheid... of naar Hellenistisch Eurazië! Maar hoe zit het precies met die 'labels': over welke gebied in welke tijd hebben we het dan? Over welke groepen mensen in vele eeuwen geschiedenis? En hoe ontwikkelde het onderzoek naar deze regio zich de af…

Na de reguliere aflevering over de canonisering van Cicero merkte dr. Christoph Pieper van de Universiteit Leiden op dat we het nog eigenlijk niet echt over Griekstalige auteurs hadden gehad die na zijn dood over Cicero schreven... en dat zij toch wel een ander beeld van hem schetsen! En Christoph was bereid om daar tóch nog op in te gaan in deze b…

In dit schooljaar gaan vele examenleerlingen Latijnse Taal en Cultuur weer aan de slag met het werk van Cicero! Maar waarom is Cicero nog altijd, onder andere op de middelbare school, een belangrijke auteur? Hoe is zijn werk onderdeel van 'de canon' geworden? Dr. Christoph Pieper van de Universiteit Leiden neemt ons mee naar de eerste eeuw vóór en …

In de eerste aflevering van seizoen 3 van Oudheid neemt dr. Helle Hochscheid van het University College Roosevelt, onderdeel van de Universiteit Utrecht, ons mee naar het klassieke Athene: naar de wereld van de handwerkers en handwerksters die daar woonden en werkten! Een ongelooflijk breed onderwerp, want alles - van de pot waarin werd gekookt tot…

"Jij wordt zeker leraar?" Dat is de vraag die alle studenten Geschiedenis ooit wel een keer (hebben) moeten beantwoorden. Zo ook Babs van Eijk en Wouter Hofland. Maar is dat ook zo? In deze bijzondere extra Zomerspecial vertellen Babs en Wouter, beiden (master)studenten Oude Geschiedenis aan de Universiteit Leiden, over de stages die ze tijdens hun…

Promovendus Daan Smets van de KU Leuven neemt ons in deze Zomerspecial mee naar Grieks-Romeins Egypte; naar landbouw, voedsel en dieet in het Egypte van die periode. Het onderzoek van Daan vormt een onderdeel van het grotere, multidisciplinaire onderzoeksproject AGROS. In zijn onderzoek kijkt hij vooral naar de samenstelling en, van groot belang bi…

Met prof. dr. Jürgen Zangenberg en dr. Renske Janssen van de Universiteit Leiden kijken we naar sporen van antiek Jodendom in Rome. Jürgen en Renske gaven afgelopen voorjaar de interessante cursus 'Jews, Christians and Mithraists. Urban Traces and Traditions of three “Oriental” Religions in Imperial Rome' aan het KNIR in Rome. Tijdens die cursus gi…

> Let op: in deze aflevering bespreken we thema's als kolonialisme en racisme. Waar hebben we het precies over als we spreken over "Oriëntale" religie? Waarom staat dat begrip, "Oriëntale" of "Oriëntaals", eigenlijk altijd tussen aanhalingstekens? Hoe zien we dat fenomeen terug in het oude Rome? Prof. dr. Jürgen Zangenberg en dr. Renske Janssen van…

Promovendus Daan Mulder van de Universiteit Utrecht neemt ons deze week week mee naar "onderzoek buiten de gebaande paden": we gaan kijken naar de neoplatoonse filosoof Plotinus! Daan doet vooral onderzoek naar Plotinus' stijl van schrijven, maar wat maakt nou dat dit onderzoek buiten de gebaande paden gaat? We maken kennis met Plotinus, ook wel de…

Het boek Genesis - meer specifiek Genesis 14: welke lagen zijn er eigenlijk allemaal in dit hoofdstuk van de Hebreeuwse Bijbel te ontdekken? Dr. Benjamin Suchard van de Universiteit Gent en de Universiteit Leiden neemt ons in deze Zomerspecial uitgebreid mee in zijn analyse en reconstructie van deze tekst! Hoe past dit hoofdstuk binnen het boek Gen…

In deze zomerspecial neemt drs. Elsa Lucassen van de Universiteit van Amsterdam ons mee in haar promotieonderzoek naar de veranderende festivalkalender in Laat Antiek Egypte. Over wat voor festivals hebben we het dan? Kunnen we spreken van één festivalkalender voor iedereen in de Late Oudheid in Egypte? En dankzij welke bronnen krijgen we eigenlijk…

In de derde Zomerspecial van 2025 praat Sanne de Jong van de Radboud Universiteit ons uitgebreid bij over haar promotieonderzoek naar de effecten van klimaatverandering door vulkaanuitbarstingen op de Romeinse samenleving. Een fascinerend verhaal over bronnen, over onderzoek waarbij verschillende disciplines betrokken zijn en waarin we inzoomen op …

In de tweede Zomerspecial van 2025 neemt Henric Jansen, promovendus aan de Universiteit Leiden, ons nog eens mee naar de wereld van Aeneas Tacticus! In deze special gaan we op pad met Aeneas... onder andere naar de uitvinding en toepassing van cryptografie in de Griekse wereld van de vierde eeuw voor Christus. Hoe werden berichten in die tijd versl…

In de eerste Zomerspecial van 2025 neemt dr. Bert van den Berg van de Universiteit Leiden ons mee naar het voorjaar van 2024: naar nieuwe publiciteit rond een oude papyrus. Is er daadwerkelijk groot nieuws over de dood van de beroemde Plato? Het was werkelijk overal in het nieuws, wereldwijd... maar was dat terecht? Bert bespreekt het nieuws met on…

Het tweede seizoen van 'Oudheid' is afgesloten... maar toch niet helemaal! Luister naar deze korte update voor nieuws over de serie Zomerspecials (vanaf 2 juli) en een eerste update over seizoen 3 (vanaf woensdag 3 september). Shownotes 📱 Volg Oudheid op Instagram 📮 Stuur een mail ([email protected]) 📗 Het boek van Roald Dijkstra over paus …

In deze bonusaflevering nemen dr. Diederik Burgersdijk van de Universiteit Utrecht en promovendus Dirk Vervenne ons wederom mee naar het oude Carthago... maar vooral ook naar de herinnering aan Carthago, het "idee" Carthago in latere tijden. Hoe leeft en leefde de stad voort in de geschiedenis? Al in de Oudheid zelf, maar ook vandaag de dag? Dieder…

In deze aflevering nemen dr. Diederik Burgersdijk van de Universiteit Utrecht en promovendus Dirk Vervenne ons mee naar de geschiedenis van Carthago! Van de Punische stad naar Romeins Carthago, maar ook tot op de dag van vandaag: de stad die ooit verwoest werd... maar nooit verloren is gegaan. Diederik en Dirk nemen ons uitgebreid mee naar het bron…

In deze aflevering neemt Henric Jansen, promovendus aan de Universiteit Leiden, ons mee naar de wereld van Aeneas Tacticus: de Griekse wereld van de vierde eeuw voor Christus... naar het oudste strategische (militaire) handboek uit de Europese literatuur! Eerder dit jaar verscheen 'In staat van beleg' voor het eerst in het Nederlands, vertaald door…

Naast kalenders en de week, waarover we in de eerste aflevering al uitgebreid met dr. Sofie Remijsen van de Universiteit van Amsterdam spraken, is ook nog een derde fenomeen een erfenis uit de Oudheid: het uur. Waar komt 'het uur' vandaan? Waarom, wanneer en hoe wordt het gebruik relevant? En... hoe werden uren gemeten in het verre verleden? Showno…

Hoe organiseerden mensen in de Oudheid, in het verre verleden de tijd? Waar komen bijvoorbeeld kalenders vandaan? En hoe komen we tot op de dag van vandaag aan de indeling van de week? Dr. Sofie Remijsen van de Universiteit van Amsterdam neemt ons op fascinerende wijze uitgebreid mee op onderzoek naar die fenomenen! Shownotes 📱 Volg Oudheid op Inst…

De reis met professor dr. Wonu Veys, bijzonder hoogleraar aan de Universiteit Leiden en conservator Oceanië bij het Wereldmuseum, gaat verder! In het eerste deel van dit tweeluik nam Wonu ons mee op een fascinerende, interessante reis door het verre verleden van Oceanië. Die reis eindigde op Tonga en dat is waar het onderzoek van Wonu zich momentee…

Professor dr. Wonu Veys van de Universiteit Leiden en conservator Oceanië bij het Wereldmuseum neemt ons mee op reis door het verre verleden van Oceanië. Een reis die ongeveer 5000 jaar geleden begint in Zuidoost Azië met groepen mensen die van eiland naar eiland trekken - 'Island hopping' - en zich verspreiden over honderden eilanden. Een fasciner…

In deze bijzondere aflevering volgen we een team wetenschappers in de eerste fase van een nieuw onderzoek: een selectie inscripties uit de verzameling oudheden van Baron van Westreenen van Tiellandt. Dr. Kim Beerden van de Universiteit Leiden en dr. Inger Kuin van de University of Virginia nemen ons mee in de eerste stappen van hun onderzoek in 'Hu…

We bespraken in de eerste aflevering met dr. Dimitri Van Limbergen van de Universiteit van Verona (Italië) vrijwel alle aspecten die raken aan het onderzoek naar en de productie van antieke wijn in de Oudheid... alles, behalve de wijn zélf! In dit tweede deel zal Dimitri uitgebreid spreken over soorten wijn, over smaak, kleur en over hoe en bij wie…

Samen met dr. Dimitri Van Limbergen van de Universiteit van Verona (Italië) ondernemen we een zoektocht naar antieke wijn! Van de domesticatie van druiven, de ontwikkeling van het maakproces van verschillende soorten wijn tot literaire en archeologische bronnen die ons meer vertellen over de productie van wijn in, met name, Romeins Italië en het ou…

Met professor dr. Jeroen Wijnendaele verkennen we de wereld van Clovis! In deze afllevering kijken we vooral naar de wereld vóór Clovis, met name naar 'het speelveld' in het westen van het Romeinse Rijk vanaf de derde eeuw. Jeroen praat ons uitgebreid bij over tijd, ruimte, definitie en bronnen... of juist het gebrek aan bronnen. Want wat gebeurt e…

In dit tweede deel over het epos van Gilgamesj neemt dr. Willemijn Waal van de Universiteit Leiden ons mee in wat ook daadwerkelijk het tweede deel van het epos is: de tabletten 7 tot en met 12. Wat doet de dood van Enkidu met Gilgamesj? Willemijn vertelt over de reis van Gilgamesj, waarbij we uitgebreid in zullen gaan op diverse interessante detai…

Met dr. Willemijn Waal van de Universiteit Leiden gaan we in twee delen kijken naar het epos van Gilgamesj! Kunnen we met recht spreken over het oudste epos ter wereld? Wie was Gilgamesj? En hoe is dit epos eigenlijk bewaard gebleven? Willemijn praat ons daar uitgebreid over bij en zal ons in dit eerste deel ook meenemen door de eerste helft van di…

Nog meer geschiedenis om naar te luisteren: vanaf maandag 28 april neemt Timo Epping, bekend van de podcast 'Oudheid', je graag mee naar de Middeleeuwen! Wetenschappers uit Nederland en België zullen je wekelijks een uurtje bij gaan praten over hun onderzoek naar die zo boeiende periode uit het verleden. Volg Middeleeuwen in je eigen podcastapp, da…

Goede Vrijdag staat symbool voor de kruisiging van Jezus. Maar waarom werd Jezus veroordeeld... en waarom was zijn uiteindelijke straf kruisiging? Na de aflevering over 'Romeinse kruisiging' neemt dr. Ruben van Wingerden van de Tilburg University, werkzaam aan de Tilburg School of Catholic Theology, ons deze keer uitgebreid mee naar de bronnen die …

Dr. Ruben van Wingerden van de Tilburg University, werkzaam aan de Tilburg School of Catholic Theology, neemt ons in deze aflevering mee naar een zeer wrede vorm van executie binnen de Romeinse wereld: kruisiging. Bij kruisiging wordt uiteraard vaak gedacht aan Jezus, maar hij was in de Oudheid lang niet de enige die een vreselijk dood stierf aan h…

In deze tweede aflevering van het tweeluik met professor dr. Peter Bisschop van de Universiteit Leiden worden we meegenomen naar het ontstaan en de verspreiding van wat we later het hindoeïsme zijn gaan noemen. Want hoe zit dat precies: waar, wanneer en in welke vorm of vormen zien we dat gebeuren in het verre verleden? En wat is de relatie tussen …

In deze korte bonusaflevering, tussen de twee aflevering van een tweeluik over het Sanskriet en het hindoeïsme door, laat professor dr. Peter Bisschop van de Universiteit Leiden ons horen dat het Sanskriet nog altijd springlevend is! Shownotes 📱 Volg Oudheid op Instagram 📮 Stuur een mail 🎧 Luister naar de aflevering over 'Sanskriet: taal en cultuur…

Met professor dr. Peter Bisschop van de Universiteit Leiden gaan we in deze aflevering uitgebreid kijken naar het Sanskriet: naar taal, cultuur en de relatie tussen het Sanskriet en wat we later het hindoeïsme zijn gaan noemen. Wat weten we over deze taal, waarmee we met name naar het oude India kijken? Naar welke teksten kijkt een Sanskritist? Was…

Professor dr. Bleda Düring, hoogleraar Archeologie van West-Azië aan de Universiteit Leiden, is weer terug in Oudheid! In deze aflevering gaan we naar het eiland Cyprus. Of specifieker: Cyprus in de Kopertijd. Wat maakt de relatie tussen 'koper' en het eiland zo bijzonder dat zelfs de naam van het eiland naar het materiaal verwijst? En wat weten we…

In deze bonusaflevering vertelt dr. Mark de Kreij van de Radboud Universiteit Nijmegen uitgebreid over een groot schandaal binnen het onderzoeksveld: het lijkt een scenario te zijn van een ongelooflijke film, serie of documentaire... maar helaas gaat het om een maar al te echt schandaal. Naast dit bizarre verhaal is er gelukkig ook nog hoop, een po…